Over tümörü nedir? Over tümörlerinde tarama nasıl yapılır? Over tümörü tedavisi nasıl yapılır? Over tümörlerinde tarama, yumurtalık kanserinin erken evrede tespit edilmesini amaçlayan testler ve görüntüleme yöntemlerini kapsayan bir süreçtir. Yumurtalık kanseri, genellikle geç evrede belirti verdiği için ölüm oranı yüksek bir hastalıktır. Bu nedenle, özellikle yüksek risk grubundaki bireylerde düzenli tarama yapılması hayati önem taşır. Tarama sürecinde en sık kullanılan yöntemlerden biri transvajinal ultrasonografi (TVUS) olup, bu teknik yumurtalıkların yapısını ve herhangi bir anormal kitleyi tespit etmek için kullanılır. Bunun yanı sıra, kanser hücreleri tarafından salgılanan bir protein olan CA-125 düzeylerini ölçen kan testi de tanıda yardımcıdır. Ancak, CA-125 testi her zaman güvenilir olmayabilir; çünkü bu protein bazı iyi huylu durumlarda da yükselebilir. Roma İndeksi (ROMA), HE4 testi ve genetik testler (BRCA1 ve BRCA2 mutasyon analizi) de yüksek risk grubundaki bireyler için tarama stratejileri içinde yer almaktadır. Fakat günümüzde yapılan araştırmalar, genel popülasyonda standart bir tarama yönteminin henüz belirlenemediğini ve tarama programlarının erken teşhiste kesin başarı sağlayamadığını göstermektedir. Over tümörleri için etkili bir tarama stratejisinin geliştirilmesi, erken teşhis oranlarını artırarak hastalığın tedavi edilebilirliğini iyileştirebilir. Ancak mevcut tarama testleri, hastalığın erken evrede tespit edilmesini garantileyemediği için, özellikle ailesinde over kanseri öyküsü olan veya genetik yatkınlık taşıyan kadınların daha dikkatli olması önerilmektedir. Bu kişilerde belirli aralıklarla TVUS ve CA-125 testi yapılması erken teşhis ihtimalini artırabilir. Ayrıca, riskli bireyler için profilaktik cerrahi (koruyucu yumurtalık ve fallop tüpü alınması) gibi önleyici yaklaşımlar da değerlendirilebilir. Öte yandan, doğum kontrol hapı kullanımı gibi bazı faktörlerin over kanseri riskini azaltabileceği gösterilmiştir. Günümüzde, over tümörlerinin erken tespiti için yeni biyobelirteçler ve hassas tarama yöntemleri geliştirilmekte olup, bilim dünyası taramanın etkinliğini artırmak adına çalışmalarını sürdürmektedir. Bu nedenle, over tümörleri konusunda farkındalık yaratmak ve yüksek riskli bireylerin düzenli kontrollerini sağlamak, hastalığın erken evrede yakalanması açısından büyük önem taşımaktadır.
Özel Aktıp Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum branşı hekimlerinden Doç. Dr. Yüksel Kurban, over tümörlerinde tarama ile ilgili bilgi verdi.
Over Tümörleri ve Önemi
Over tümörleri, yumurtalıklardaki hücrelerin anormal şekilde büyümesiyle oluşur. Çoğu vakada belirti vermediği için ileri evrede teşhis edilir. Bu da hastalığın tedavi edilebilirliğini zorlaştırır. Dünya genelinde yumurtalık kanseri, kadınlarda en ölümcül jinekolojik kanserler arasında yer almaktadır. Bu nedenle tarama yöntemleri ve erken teşhis büyük önem taşır.
İlgili İçerik: Polikistik over sendromu
Over Tümörlerinde Tarama Hakkında Merak Edilenler
Over tümörleri için düzenli tarama yapılmalı mı?
Şu an için genel popülasyon için önerilen standart bir tarama programı bulunmamaktadır. Ancak, genetik yatkınlığı yüksek olan veya ailesinde over kanseri öyküsü bulunan kadınlar düzenli tarama yaptırmalıdır.
Over tümörlerini erken teşhis etmek için hangi testler kullanılır?
En sık kullanılan testler transvajinal ultrasonografi (TVUS) ve CA-125 kan testidir. Ayrıca, HE4 testi ve ROMA indeksi gibi daha yeni yöntemler de kullanılmaktadır.
CA-125 testi over kanserini kesin olarak teşhis edebilir mi?
Hayır, CA-125 testi tek başına kesin tanı koyamaz. Çünkü CA-125 düzeyleri endometriozis, pelvik inflamatuar hastalıklar gibi iyi huylu durumlarda da yükselebilir. Bu yüzden CA-125, diğer tarama yöntemleriyle birlikte değerlendirilmelidir.
Over kanseri taraması için hangi yaşta başlamalıyım?
Genel popülasyonda rutin tarama önerilmediğinden, yüksek risk grubundaki kadınların 35 yaşından itibaren düzenli olarak tarama yaptırması tavsiye edilir. Eğer ailede erken yaşta over kanseri öyküsü varsa, tarama daha erken başlatılabilir.
Genetik testler over kanseri riskini belirlemek için gerekli midir?
Ailesinde over veya meme kanseri olan kadınlar için BRCA1 ve BRCA2 gen testleri yaptırmak önemlidir. Eğer bu gen mutasyonlarına sahipseniz, kanser gelişme riskiniz yüksek olabilir ve doktorunuzla koruyucu önlemleri değerlendirmeniz gerekebilir.
Transvajinal ultrasonografi (TVUS) tarama için yeterli midir?
TVUS, yumurtalıklardaki anormal kitleleri tespit etmek için etkili bir yöntemdir, ancak kanserin kesin teşhisi için tek başına yeterli değildir. Şüpheli durumlarda ileri görüntüleme teknikleri ve biyopsi gerekebilir.
Over kanseri taraması için en güvenilir yöntem nedir?
Şu an için tek başına en güvenilir bir yöntem bulunmamaktadır. TVUS ve CA-125 testinin birlikte kullanılması, özellikle yüksek riskli kadınlar için daha etkili bir tarama stratejisi sunabilir.
Kimler over kanseri taraması yaptırmalı?
Ailesinde over kanseri öyküsü olanlar, BRCA1 veya BRCA2 mutasyonu taşıyanlar, Lynch sendromu gibi genetik sendromları olanlar ve endometriozis gibi hastalıklara sahip kadınlar düzenli olarak tarama yaptırmalıdır.
Over kanseri erken teşhis edilirse tamamen tedavi edilebilir mi?
Evet, over kanseri erken evrede tespit edilirse cerrahi ve kemoterapi ile tedavi edilebilir ve sağkalım oranı önemli ölçüde artar. Ancak, çoğu vaka ileri evrede teşhis edildiğinden tarama ve erken teşhis büyük önem taşır.
Over tümörlerinden korunmak için ne yapabilirim?
Doğum kontrol hapı kullanımı, sağlıklı beslenme, düzenli egzersiz, sigaradan kaçınma, doğum yapma ve emzirme gibi faktörler over kanseri riskini azaltabilir. Yüksek risk taşıyan kadınlar için önleyici cerrahi de bir seçenek olabilir.
Yayın tarihi: 03.Nisan.2025
"Bu içeriğin geliştirilmesinde Aktıp Hastanesi uzman hekimleri katkı sağlamıştır. Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır. Sayfa içeriğinde tedavi edici sağlık hizmetine yönelik bilgiler içeren ögelere yer verilmemiştir. Tanı ve tedavi için mutlaka hekiminize başvurunuz."